ยางพาราวันนี้!

ขณะที่กำลังจะเริ่มเขียนเรื่อง "ธาตุอาหารพืชและยางพารา"ในโรงอาหารของโรงเรียนแห่งหนึ่ง นกพิราบตัวอ้วน ๆ ก็เดินลอดมาทางใต้โต๊ะอาหาร แล้วก็เดินป้วนเปี้ยนไปมาอยู่ใก้ล ๆ จากนั้น นกชนิดอื่นก็บินมาสมทบอีกหลายตัว เพื่อมาหาอาหารนั่นเอง! ทุกคนคงเคยเห็นการกินอาหารของสัตว์กันจนเป็นภาพปกติ แต่การกินอาหารของพืช คงจะไม่มีใครเห็นได้ สัตว์กินอาหารที่เป็นชิ้น, เป็นก้อน หรือเป็นเม็ด ๆ ได้ แล้วอาหารเหล่านั้นก็จะถูกย่อยด้วยระบบย่อยอาหาร แต่พืชหรือต้นยางพาราไม่สามารถทำเช่นนั้นได้ พืชจะได้รับอาหารหรือนำอาหารจากรากเข้าสู่ส่วนต่าง ๆ ของลำต้นได้ก็ต่อเมื่ออาหารนั้นถูกย่อยหรือถูกสลายให้กลายเป็นโมเลกุล หรืออนุมูลสารประกอบต่าง ๆ เสียก่อน เราเรียกอาหารของพืชแต่ละอย่างว่า "ธาตุอาหารพืช"

ธาตุอาหารพืชที่พืชหรือที่ยางพาราต้องการและจำเป็นต้องได้รับอย่างพอเพียงมีอยู่ทั้งหมด 16 ธาตุ ได้แก่ ธาตุคาร์บอน, ออกซิเจน, ไฮโดรเจน, ไนโตเจน, ฟอสฟอรัส, โพแทสเซียม, แคลเซียม, แมกนีเซียม, กำมะถัน, เหล็ก, แมงกานีส, โบรอน, โมลิบดินัม, ทองแดง, สังกะสี และคลอรีน

ธาตุอาหารพืช 3 ธาตุแรกคือ ธาตุคาร์บอน, ออกซิเจน และ ไฮโดรเจน พืชหรือยางพาราได้รับจากธรรมชาติ  พืชรับธาตุ คาร์บอน  และออกซิเจน จากอากาศ โดยรับธาตุคาร์บอนเข้าทางปากใบ (Stomata) ในรูปกาซคาร์บอนไดออกไซด์ (CO₂) และได้รับออกซิเจนในรูปก๊าซออกซิเจน (O₂) ทางปากใบและที่ผิวของราก และพืชได้รับไฮโดรเจนจากโมเลกุลของน้ำในรูปของไฮโดรเจนอะตอมจากขบวนการสังเคราะห์แสงของพืชเอง เนื่องจากในสภาพธรรมชาติมีธาตุอาหารเหล่านี้อยู่อย่างเหลือเฟือ พืชจึงไม่ขาดธาตุเหล่านี้ เราจึงมักไม่มีการพูดถึงธาตุเหล่านี้กัน

ธาตุอาหารพืชอีก 3 ธาตุต่อมา คือ ธาตุไนโตเจน, ฟอสฟอรัส และ โพแทสเซียม เป็นธาตุอาหารที่สำคัญมาก และพืชต้องการเป็นปริมาณมาก ๆ จึงเรียกว่า ธาตุอาหารหลัก หรือ Macronutrient elements หรือ Primary elements ซึ่งหากเป็นดินที่ปลูกยางพารามาเป็นระยะเวลานาน ส่วนมากมักจะขาดธาตุเหล่านี้

ธาตุอาหารพืชอีก 3 ธาตุต่อมา คือ ธาตุแคลเซียม, แมกนีเซียม และ กำมะถัน  เป็นธาตุอาหารที่พืชต้องการเป็นปริมาณมากเช่นกัน แต่ไม่มากเท่าธาตุอาหารหลัก และมักเป็นธาตุที่โดยปกติจะมีอยู่ในดินค่อนข้างมากเพียงพอกับความต้องการของพืชทั่ว ๆ ไปอยู่แล้ว จึงไม่ค่อยมีปัญหามากนัก และถูกเรียกว่า ธาตุอาหารรอง หรือ Secondary elements

ธาตุอาหารพืชอีก 7 ธาตุสุดท้าย คือ ธาตุเหล็ก, แมงกานีส, โบรอน, โมลิบดินัม, ทองแดง, สังกะสี และคลอรีน เรียกว่า จุลธาตุ หรือธาตุอาหารเสริม หรือ Micronutrient elements หรือ Trace elements เพราะเป็นธาตุอาหารที่พืชต้องการเพียงปริมาณน้อย แต่ขาดไม่ได้เช่นกัน